Mekanikler

Tur döngüsü

Turu kim açarsa açsın, oturma düzeni sabittir: sen, sonra rakipler — kurulum ekranında kartlarını dizdiğin sırayla. Değişen şey düzen değil, turun nereden başladığı: her tur başlangıç bir koltuk kayar.

• 1. tur seninle başlar.
• 2. tur birinci rakiple başlar; sonraki her tur bir sonraki koltukla başlar ve bütün koltuklar birer kez açtığında sıra sana geri döner. Tek rakipli elde (iki koltuk) 3. tur yine seninle başlar.
• Devir uzunluğu masadaki koltuk sayısı kadardır; eşkıyalar koltuk tutmaz (Eşkıya kampı).
• Bir rakip elendiğinde devir kısalmaz: kaydırma bütün koltuklardan sayıldığı için elenen koltuk sıradan düşer ama ritim aynı kalır. Eleme sıranın kimliklerini değiştirir, uzunluğunu değiştirmez.

Oyuncu olarak göreceğin şey şu: bazı turlarda "tur sonu"na bastıktan sonra rakipler iki kez oynar (o turun kalanı + yeni turun başı) ve senin turun onlardan sonra açılır. Tur raporu o turda ne olduğunu yine tek seferde anlatır. Bekleme sırası koltuklar arasında simetriktir: devir boyunca her koltuk aynı uzun beklemeyi ve aynı kısa beklemeyi yaşar. Masada yalnızca bir rakip varsa (iki taraflı el) dönüşüm bir tarafın iki turunu arka arkaya getirir — bu da simetriktir, sıradaki devirde öteki taraf aynısını yaşar.

Sıra neden dönüyor: sabit sırada her turu aynı koltuk açıyordu ve oyunun erken turlarında önce hareket etmek yapısal bir farktır. Dönüşüm bu farkı koltuklar arasında paylaştırıyor.

Koltuk payını bozan ikinci bir şey daha vardı ve asıl büyük olan odur: tahtadaki başlangıç konumu koltuk numarasına bağlıydı (Harita ve arazi). O da düzeltildi. AI-vs-AI ölçümlerinde artık hiçbir koltuk beklenen payın belirgin üstünde kazanmıyor; yani oturduğun koltuk elini ne iyi ne kötü etkiliyor.

İlk turu senin açman ise bilinçli bir karardır: oyun kendi hamlenle başlıyor ve temasa girip girmemeye yine sen karar veriyorsun; rakip kendi değerlendirmesi ne diyorsa onu yapıyor.

Bir tur

1. Tur raporu. Kaynak gelir-gider dökümü, biten üretimler, olaylar. Rapor yalnızca seni ilgilendireni yazar: kendi gelirin, üretimin, büyümen, iyileşmen, toparlanman, terfilerin, bozguna uğrayan ve dağılan birimin ve taraf olduğun savaşlar — saldırdıysan "Savaş", saldırıya uğradıysan "Saldırıya uğradın". Bunlara herkese açık haberler eklenir: şehir kuruldu, şehir el değiştirdi, isyan, ateşkes, oyuncu elendi. Rakibin üretimi, binası ve kendi aralarındaki savaşlar rapora girmez — sisin arkasındaki bir çatışmayı duymak, yerini söylemek olurdu. Rakibin işi olan satır kimin yaptığını da yazar (görmediğin karede yapılmışsa "bilinmiyor"); karesi olan satıra basınca kamera o kareye gider, raporun yanındaki Günlük sekmesi de elin başından beri raporları tur tur tutar (Aynı cihazda sırayla (hotseat)). Gidişat sekmesi elin puan eğrisini el bitmeden gösterir (Tekrar ve puan eğrisi). Raporun dışında, senin tarafında olan birkaç önemli an — terfi, içerikli bir araştırmanın bitmesi, harabeden ödül, şehir fethi, Anıt; bir de bozgun, isyan ve şehir kaybı — kısa süre görünen tek bir kartla ve kendi sesiyle duyurulur. Kart renge değil yazıya dayanır, birden çoksa "+N daha" der, basınca raporu açar. Rakibin anları kart üretmez. Rakip turu oynatılırken ya da aynı cihazda sıra başka oyuncuya geçerken kart beklemeye alınır: oynatma bitince, perde kalkınca sıradaki oyuncu için görünür.
2. Emirler. Birimleri oynat, kuyrukları düzenle, şehir kur, bina başlat, altınla hızlandır, hasarlı şehri altınla onar, bölgeye kare kat, bir rakibe ateşkes teklif et ya da gelen teklifi cevapla (Diplomasi ve ateşkes).
3. Tur sonu. Rakipler sırayla oynar — sıra sana dönene kadar, gerekiyorsa yeni turun başındakiler de dâhil. Rakip turları adım adım oynatılır: her hamle bir adımdır ve ekranda yalnızca görüş alanındakiler oynar; sisin arkasındakiler oynamaz, rapora da yalnızca seni ilgilendirdiği kadarıyla girer. Oynatma sürerken tahta kilitlidir; bir çubuk o an olanı tek cümleyle yazar. Atla ya da Esc oynatmayı kısa keser ve sonucu hemen uygular; Normal ve Hızlı düğmeleri hızı oynatma sürerken de değiştirir. Oynatma bittiğinde kamera eski yerine döner.

Oynatma bir sunumdur: oyunun sonucunu değiştirmez. Atladığında ya da oynatmayı Kapalı yaptığında (cihaza özel bir ayardır; Başlarken sayfasında anlatılır) rakip turu hemen sonuna gider ve tur raporu aynı şeyi söyler. Oynatma yalnızca "tur sonu"na bastığında kurulur; kayıttan devam ettiğinde yoktur. Rakip turunun uzun sürdüğü ellerde çubukta Atla öne çıkar.

Eşkıyalar koltuk tutmasa da her tur bir kez oynar: hamleleri, o turun son koltuğu turunu kapattığı anda, tur sayacı ilerlemeden hemen önce işlenir (Eşkıya kampı). Yani o turda kampının menzilinde bıraktığın birim, sıra sana dönmeden vuruşunu yer.

Tur sonu açık işleri sorar

"Tur sonu"na bastığında kapatmadığın bir iş varsa oyun turu hemen geçmez, önce onları listeler:

• Üretim kuyruğu boş şehirler. Yalnız boş kuyruk varsayılanı kapalıyken listelenir: o durumda boş kuyruktaki şehrin üretimi hiç harcanmaz. Ayar açıkken (el böyle başlar) boş kuyruklu şehir listeye girmez, çünkü üretimi kaybolmaz — Hikmete akar (Üretim kuyruğu).
• Hamlesi kalan birimler. Ölçüt hareket puanının kendisi değil, tahtada gerçekten işaretlenen bir hedeftir: etrafı kapalı bir birim listeye girmez, çünkü onun için yapabileceğin bir şey yok.

Listeye girmeyen şeyler de bilinçli: tahkim edilmiş bir birim, tahkim edilmemiş bir birim ya da seçilmemiş bir büyüme odağı (Şehir ve nüfus) açık iş sayılmaz. Tahkimli birim mevziden çıkarılana kadar her tur kutunun dışında kalır; onu mevziden çıkarmak oyuncunun kendi kararıdır, kutu bunu sormaz. Tahkim edilmemiş birim ve odak seçmemek her tur geçerli bir hamle olduğu için listeye katılsalardı kutu her tur dolu çıkar ve uyarı gürültüye dönerdi; ayrıca odak seçmemek kayıp değildir — varsayılan kural çalışmaya devam eder.

Liste bir uyarıdır, engel değildir. Bir satıra basmak seni oraya götürür (şehir paneli açılır ya da birim seçilir), yanındaki atla o kaydı sadece bu tur için susturur, alttaki düğme ise turu yine de kapatır. Hiçbir iş açık kalmamışsa kutu hiç çıkmaz; tur doğrudan geçer.

Tur başında ne işlenir

Sıra sana geçtiğinde motor şu adımları bu sırayla koşar; tur raporu da aynı sırayla okunur:

1. Ateşkes süresi — süresi dolan ateşkesler kalkar (Diplomasi ve ateşkes). Adım turun ilk işi, çünkü ateşkesin bittiği turun ilk saldırısı o turda mümkün olmalı.
2. Gelir — altın ve üretim havuza yazılır. İsyandaki şehirler hiçbir kalem vermez; Kanun sahibi için normal gelirin bir payı verir (Zafer koşulları).
3. Üretim — şehirler havuzdan çeker, biten kalemler çıkar. İsyandaki şehir çekmez, kuyruğu olduğu yerde bekler.
4. Yiyecek ve nüfus — açık varsa birim dağılır, artan yiyecek büyüme odağı şehrinin deposuna yazılır; odak seçilmediyse ya da odak şehri uygun değilse (isyan, nüfus tavanı) en düşük nüfuslu uygun şehre (Yiyecek). Hiçbir şehir uygun değilse — hepsi isyanda ya da tavandaysa — o turun artan yiyeceği imparatorluğun ambarına yazılır, ambarın sınırını aşan kısım kaybolur. Uygun şehir varsa ambar onu büyüme eşiğine kadar tamamlar (Şehir ve nüfus).
5. İyileşme ve toparlanma — kendi bölgenizde duran yaralı birimler can yeniler. Aynı adımda birimler moral toplar: düşmana bitişik olan toplamaz, bölgede olan dışındakinden çok toplar (Moral ve bozgun).
6. Şehir onarımı — kuşatma altında olmayan ve isyanda olmayan hasarlı şehirler can onarır (Şehir ve nüfus).
7. İsyan sayacı — isyandaki şehirlerin sayacı bir azalır; sıfıra inen şehir ertesi turdan itibaren yeniden üretir. Sayaç adımın burada olması, 3 turluk isyanın gerçekten 3 tur sürmesini sağlar.
8. Tazeleme — birimlerin hareket puanı ve eylemi geri gelir.
9. Sis — görüş alanı yeniden hesaplanır, açılan kareler raporda yazar.
10. Ateşkes teklifi — sırası gelen rakip sana ateşkes teklif edebilir (Diplomasi ve ateşkes). Adım en sonda, çünkü teklif hem keseye hem güç oranına bakıyor ve ikisi de bu adıma kadar tazelendi.

İyileşme: kendi toprağında yaralarını sarar

Kendi bölgende (şehrinin halkası ve satın aldığın kareler; bkz. Bölge ve puan) duran yaralı bir birim her tur başında 2 can yeniler. Tahkimliyse 2 kat: 4 can (Savaş). Birimin durduğu kare, Darüşşifa kurulu kendi şehrinin bölgesindeyse bu sayının üstüne 1 can daha eklenir — tahkimli olsun olmasın, katkı aynıdır ve karenin sahibi olan şehirden gelir.

İki şeyi bilerek yapmıyoruz:

• Koşul yok. O tur ne yaptığına bakılmaz; bölgedeysen iyileşirsin. Tek cümleyle anlatılan bir kural, ekranda göremediğin bir "geçen tur dinlendin mi" defterinden iyidir. Beklemenin ödülü tahkimde yaşıyor.
• Bölge dışında iyileşme yok — tek istisna bitişikteki bir Hekim. Derin akın yapan ordu yıpranır; geri çekilmek gerçek bir karar olur. Savaş gücü kalan can oranıyla ölçeklendiği için (Savaş) yarı canlı bir ordu yarı ordudur. Hekimin iyileştirmesi bölge şartı aramaz: Hekim bozgunda değilse, bitişiğindeki dost birimler — bozgundakiler dahil — akın kolunun ortasında bile tur başına 1 can yeniler; bölge içinde bu katkı yukarıdakilerin üstüne eklenir (Hekim).

Bir birim turda ne yapabilir

• Hareket puanı kadar ilerler — rakip birimin bitişiğine girene kadar: kontrol alanına giren birimin hareketi o karede biter (Savaş).
• Saldırı turu bitirir. Hareket + saldırı serbesttir; saldırı + hareket değildir. Kontrol alanında durmak saldırı hakkını almaz.
• Tahkim kalan hareketini ve eylemini harcar; savunması artar ve kendi bölgesinde daha hızlı iyileşir (Savaş).
• Bir karede tek birim durur — dost birim bile üst üste yığılmaz.

Geri alma

Savaş ya da keşif tetiklemeyen hareket emirleri geri alınabilir; tur sonu geri alınamaz. Geri alma komut kaydından geri sarma ile yapılır, yani oyunun kendi tarihini yeniden oynatır — gizli bir "kaydet/yükle" değildir.

Elin şekli

Puan çubuğu el boyunca herkes için görünürdür. Sis konumu gizler, skoru değil: kapanış yarışının okunabilir olması bilinçli bir tasarım kararıdır.

Bu sayfadaki sayılar oyunun denge tablosundan okunur.